Seheryıldızı – Edgar Allan Poe

Şiir hakkında

Şiir, Poe’nun ilk şiirlerinden, ilkin 1827’de yayımlanmış, yani Poe 18 yaşındayken; doğal olarak şiiri daha önceleri yazmıştır. Poe’nun, asıl tarzından, olgunluk dönemi tarzından oldukça değişik, içedönük ve tasvirler açısından incelikli bir şiir. Gençiliğin oturmamışlığının bir tezahürü diyebiliriz; ancak her zamanki Poe’nun ses ahengi ve tema bakımında düşsselliği avaz avaz bağırıyor.

Tercümede Takiplenen Yöntem

İthaki’de neşredilen bu şiirin tercümesini, ahengi aktaramaması açısından oldukça vasat bulmuştum; Türkçe’ye güvenemeyişlerinden ötürü biraz kızdım ve neden ben tercüme etmiyorum dedim. Çok iyi bir tercüme olmadığına hemfikiriz, tenkitlerinizi samimiyetimle bekliyorum.

Poe, ilk sekiz mısraı düzenli bir hece gidişatıyla (6,5,6,5…) yazmış olsa da bilhassa diğer mısralarında epey hürce şiirini icra etmiş, gitgide heceler bozuluvermiş; dolayısıyla ilk sekiz mısrada 8’lik ve 9’luk hece ölçülerini kullandım. Keza kafiye düzeni de oldukça hür, fakat ben ahengi sağlamak adına olabildiğine nizami bir kafiye düzeni kurmaya çabaladım. Baudelaire’den bir alıntıyla sonlandırayım:

” Maddi şeylere meftun, açgözlü bir dünyanın ortasında Poe kurtuluşu düşlerde buldu. Amerika’nın havasının kendisini boğmasına rağmen Eureka’nın başlangıcına şunu yazdı: “Bu kitabı, düşlerin tek gerçeklik olduğuna itikat edenlere adıyorum!” O kendi varlığıyla, başlı başınabir protestosydu ve protestosunu kendine has yöntemlerle ilan etti.”